ABVV wil sociale en syndicale acties uit de strafwet
02.07.2007 - Meer dan 150 sociale bewegingen en ngo’s ondertekenden reeds de petitie van het Platform voor Vrije Meningsuiting. Ze vragen een betere bescherming van het recht op actie, op vereniging en op vrije meningsuiting. Aanleiding was de klacht van Electrabel tegen Greenpeace.
Tijdens de ‘Rap for free speech’ op 27 juni voerde ook Caroline Copers namens het Vlaams ABVV het woord: “We vinden dat het niet kan dat men sociale en syndicale acties criminaliseert."
Na enkele vreedzame acties werd de milieuorganisatie Greenpeace begin 2007 door energiereus Electrabel aangeklaagd. Bendevorming, luidde de beschuldiging die zware gevolgen kan hebben. Tijdens een huiszoeking werden de server en ander materiaal in beslag genomen. Tientallen Greenpeace-activisten werden reeds ondervraagd en hangen zware boetes boven het hoofd.
Het is niet het eerste incident waarbij actievoerders vervolgd dreigen te worden. Op 27 juni 2007 organiseerde het Platform voor Vrije Meningsuiting samen met Greenpeace een event in de Brusselse Beursschouwburg om het recht op vrije meningsuiting in de verf te zetten.
De nieuwssite Indymedia vroeg aan Caroline Copers waarom ook het Vlaams ABVV dit belangrijk vindt.
Waarom heeft het ABVV dit platfom mee ondertekend?
"We denken dat we voor een heel belangrijk dossier staan waarvan de publieke opinie zich absoluut nog niet bewust is. Het gaat ons als vakbond niet alleen om de problematiek van syndicale vrijheden, maar ook over het belang van de vrijheid van meningsuiting en vrijheid van organisatie. We vinden dat het niet kan dat men sociale en syndicale acties criminaliseert. De zaak van Greenpeace is absoluut bedreigend."
Merken jullie als vakbond dat jullie acties gecriminaliseerd worden?
"We merken dat alles wat met vakbondsactie te maken heeft een negatieve bijklank krijgt. Mensen vergeten wat de rol van vakbonden is en vooral dat we niet zomaar in staking gaan. Het is ons laatste actiemiddel. Als we in staking gaan is het omdat alle andere manieren van overleg gefaald hebben."
"De publieke opinie wordt vandaag bestookt met een verhaal dat zeer anti-vakbond is. Wat we nu met Greenpeace zien is dat men de grote ngo's ook op deze manier probeert aan te pakken. Dit is onaanvaardbaar."
Het ABVV heeft ook een motie ingediend tegen de anti-terrorismewet?
"We hebben in april 2007 al een motie ingediend (download in pdf). Het ging toen specifiek over het dossier van Bahar. Het dossier van Bahar is een schrijnend verhaal, maar het gaat om veel meer dan dat. Daarom dat ik ook blij ben dat we hier vandaag met veel meer organisaties dit verhaal brengen."
Wat houdt die motie juist in?
"Wel, dat we ons zeer ernstig zorgen maken over het feit dat Bahar vervolgd werd op basis van de anti- terrorismewetgeving. Het ABVV heeft zich al in 2003 verzet tegen het politiek initiatief om die wetgeving gestemd te krijgen. We zijn van mening dat sociale en syndicale acties nooit tot de sfeer mogen behoren van het strafrecht zoals dat vandaag wordt toegepast. We vragen daarom ook aan de nieuwe regering om die wetgeving grondig te herwerken. Het zou best zijn dat die volledig afgeschaft wordt, maar we maken ons geen illusies. We vragen alleszins dat ze herschreven wordt."
"Je moet terrorisme en criminaliteit bestrijden, maar niet op een manier die afbreuk doet aan de essentiële pijlers van een democratische rechtsstaat."
Platformtekst
We eisen ons recht op vereniging en vrije meningsuiting
Platformtekst voor de grondwettelijke vrijheid op vereniging en vrije meningsuiting – 1 juni 2007
België heeft een lange democratische traditie van actieve participatie van het maatschappelijk middenveld in het politieke debat. Doorgaans bestond er een vrij brede interpretatie van het recht op vereniging en het recht op vrije meningsuiting die beide grondwettelijk zijn verankerd. Sociale actie is onlosmakelijk verbonden met deze rechten.
Een aantal gebeurtenissen de jongste jaren tonen dat vrijheid van vereniging en vrije meningsuiting nog steeds niet definitief verworven zijn. In het kader van de strijd tegen de georganiseerde criminaliteit en het terrorisme zijn de bevoegdheden van de politiediensten de laatste jaren enorm uitgebreid. De nieuwe instrumenten maken het mogelijk om sociale bewegingen te controleren en hun actievrijheid in te perken.
Het werkveld van ngo's dreigt te worden gecriminaliseerd. Legitieme vragen en kritiek worden gezien als een bedreiging. Zij komen vaak in conflict met het recht op eigendom of met de openbare orde. Telkens wanneer een zakelijk belang in het gedrang komt, wordt al snel naar middelen gegrepen om het recht op sociale actie in te perken. De recente beschuldiging van bendevorming aan het adres van Greenpeace Belgium door Electrabel, is een gevaarlijke evolutie.
Sinds 11 september is er daarenboven ook in België een tendens om radicale standpunten te koppelen aan terrorisme. De gerechtelijke actualiteit in ons land met de beschuldiging van de drie Luikse andersglobalisten voor lidmaatschap van een criminele organisatie enerzijds en de affaire Bahar Kimyongür anderzijds, doet de indruk ontstaan dat een aantal wetten en meer in het bijzonder de antiterrorismewetgeving zware straffen mogelijk maakt voor daden die onder geen enkele vorm gewelddadig, laat staan terroristisch waren. Het ging in beide gevallen veeleer over geweldloze acties van militanten of het uiten en verspreiden van een mening.
De verenigingen kunnen niet toelaten dat hun grondwettelijk recht op vereniging en vrije meningsuiting inkrimpt. Vandaag ondervinden de verenigingen dat die bewegingsruimte op verschillende manieren wordt aangetast:
- Door misbruik van procedure (voorbeeld: verwijzing naar artikels uit het strafrecht die niet van toepassing zijn, zoals artikel 322 over bendevorming)
- Door strafrechterlijke vervolging van acties (intimidatie door zware beschuldigingen)
- Door een antiterrorismewet die fundamentele rechten aantast
- Door uitbreiding van bevoegdheden van politie- en inlichtingendiensten
- Door eenzijdige verzoekschriften die acties stopzetten
- Door het afdreigen met schade-eisen of klachten voor laster en eerroof
- Door arrestaties en huiszoekingen
Militanten van vakbonden, politieke partijen, ngo’s, de andersglobalistische beweging en de vele anderen die zich inzetten voor sociale en ecologische vooruitgang, internationale solidariteit of mensenrechten kunnen gecriminaliseerd en aansluitend disproportioneel zwaar veroordeeld worden.
De bescherming van de grondwettelijke vrijheden behoort tot de essentie van de rechtsstaat. De organisaties die deze platformtekst vragen dan ook aan de volgende federale regering om deze trend te corrigeren en wetgevende initiatieven te nemen om de interpretatie over wat behoort tot het gebied van de sociale contestatie in al haar vormen te verduidelijken en uit de sfeer van de strafwet, van misdadige of terroristische actie te halen.
Contact
- Caroline Copers - Algemeen Secretaris - 02 506 82 06
Lees ook
- Antiterrorismewet misbruikt in Antwerps proces (Vrije tribunes - 2007)
- Antiterrorismewet misbruikt in Antwerps proces (Onze mening - Laatste nieuws)